Πιεσόμετρο καρπού ή βραχίονα: Ποιο είναι καλύτερο και πιο αξιόπιστο;

Η μέτρηση της αρτηριακής πίεσης στο σπίτι έχει γίνει μια απλή και χρήσιμη διαδικασία για πολλούς ανθρώπους. Ωστόσο, όταν έρχεται η ώρα να αγοράσουμε ένα πιεσόμετρο, προκύπτει ένα συχνό ερώτημα: να επιλέξουμε πιεσόμετρο καρπού ή πιεσόμετρο βραχίονα;

Παρότι και οι δύο τύποι συσκευών μπορούν να μετρήσουν την αρτηριακή πίεση, δεν προσφέρουν πάντα την ίδια ευκολία και αξιοπιστία στην καθημερινή χρήση.

Για τους περισσότερους ανθρώπους, το πιεσόμετρο βραχίονα αποτελεί την προτιμότερη επιλογή, αρκεί να διαθέτει το σωστό μέγεθος περιχειρίδας και να χρησιμοποιείται σύμφωνα με τις οδηγίες του κατασκευαστή. Η American Heart Association συστήνει για την κατ’ οίκον μέτρηση ένα αυτόματο πιεσόμετρο με περιχειρίδα που τοποθετείται στο πάνω μέρος του βραχίονα.

Πιεσόμετρο βραχίονα: Η πιο ασφαλής επιλογή για τους περισσότερους

Το πιεσόμετρο βραχίονα τοποθετείται γύρω από το πάνω μέρος του χεριού και μετρά την πίεση στην περιοχή της βραχιόνιας αρτηρίας.

Το σημαντικότερο πλεονέκτημά του είναι ότι η θέση μέτρησης είναι πιο εύκολο να διατηρηθεί σωστά. Για αυτόν τον λόγο, τα πιεσόμετρα βραχίονα θεωρούνται γενικά η καλύτερη επιλογή για συστηματική παρακολούθηση της αρτηριακής πίεσης στο σπίτι.

Ωστόσο, η ακρίβεια δεν εξαρτάται μόνο από το ίδιο το μηχάνημα. Το μέγεθος της περιχειρίδας είναι ιδιαίτερα σημαντικό. Μια περιχειρίδα που είναι πολύ μικρή ή πολύ μεγάλη μπορεί να οδηγήσει σε λανθασμένες μετρήσεις.

Πλεονεκτήματα του πιεσόμετρου βραχίονα

• Συνήθως αποτελεί την προτιμώμενη επιλογή για κατ’ οίκον μέτρηση.
• Είναι ευκολότερο να διατηρηθεί σωστή θέση του χεριού.
• Υπάρχουν πολλά μοντέλα με κλινική επικύρωση.
• Είναι κατάλληλο για συστηματική παρακολούθηση της αρτηριακής πίεσης.
• Διατίθεται σε διαφορετικά μεγέθη περιχειρίδας.

Πιεσόμετρο καρπού: Πιο μικρό και πρακτικό, αλλά απαιτεί μεγαλύτερη προσοχή

Τα πιεσόμετρα καρπού έχουν ένα σημαντικό πλεονέκτημα: είναι μικρότερα, ελαφρύτερα και συνήθως πιο εύκολα στη μεταφορά.

Αυτό μπορεί να είναι ιδιαίτερα χρήσιμο για ανθρώπους που ταξιδεύουν συχνά ή δυσκολεύονται να τοποθετήσουν σωστά μια περιχειρίδα στον βραχίονα.

Ωστόσο, η μέτρηση στον καρπό είναι περισσότερο εξαρτημένη από τη σωστή θέση του χεριού. Ο καρπός πρέπει να βρίσκεται στο ύψος της καρδιάς, ενώ η συσκευή πρέπει να τοποθετείται σωστά πάνω από την αρτηρία του καρπού. Ακόμη και η κάμψη του καρπού μπορεί να επηρεάσει την ένδειξη.

Για αυτόν τον λόγο, η American Heart Association δεν προτείνει γενικά τα πιεσόμετρα καρπού ως πρώτη επιλογή όταν υπάρχει δυνατότητα χρήσης κατάλληλου πιεσόμετρου βραχίονα.

Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι όλα τα πιεσόμετρα καρπού είναι ανακριβή. Ορισμένα μπορούν να δώσουν αξιόπιστες μετρήσεις, όταν χρησιμοποιούνται σωστά και έχουν προηγουμένως ελεγχθεί σε σύγκριση με μετρήσεις που πραγματοποιούνται σε επαγγελματικό περιβάλλον υγείας.

Πιεσόμετρο καρπού ή βραχίονα; Η σύγκριση

Συμπέρασμα: Για την πλειονότητα των χρηστών, το πιεσόμετρο βραχίονα είναι η καλύτερη επιλογή. Το πιεσόμετρο καρπού μπορεί να αποτελέσει εναλλακτική λύση όταν υπάρχει συγκεκριμένος λόγος που δυσκολεύει τη χρήση περιχειρίδας στον βραχίονα.

Πότε μπορεί να προτιμηθεί ένα πιεσόμετρο καρπού;

Υπάρχουν περιπτώσεις στις οποίες ένα πιεσόμετρο καρπού μπορεί να είναι πρακτικότερο.

Για παράδειγμα, μπορεί να αποτελέσει λύση για άτομα με πολύ μεγάλο βραχίονα, όταν δεν υπάρχει διαθέσιμη περιχειρίδα κατάλληλου μεγέθους. Σε τέτοιες περιπτώσεις, η μέτρηση στον καρπό μπορεί να είναι αποδεκτή, αρκεί η συσκευή να χρησιμοποιείται σωστά.

Επομένως, το ερώτημα δεν είναι μόνο «ποιο πιεσόμετρο είναι καλύτερο;», αλλά και ποιο πιεσόμετρο μπορεί να χρησιμοποιήσει σωστά ο συγκεκριμένος άνθρωπος.

Τι να προσέξετε πριν αγοράσετε πιεσόμετρο

Η επιλογή του τύπου της συσκευής είναι σημαντική, αλλά δεν είναι το μοναδικό κριτήριο.

1. Επιλέξτε κλινικά επικυρωμένη συσκευή

Δεν αρκεί ένα πιεσόμετρο να είναι απλώς ηλεκτρονικό ή να διαθέτει πολλές λειτουργίες. Είναι σημαντικό να έχει περάσει διαδικασία επικύρωσης της ακρίβειάς του.

Υπάρχουν διαθέσιμες λίστες με επικυρωμένες συσκευές, όπως η βάση δεδομένων ValidateBP, όπου μπορεί κανείς να ελέγξει συγκεκριμένα μοντέλα.

2. Προσέξτε το μέγεθος της περιχειρίδας

Η περιχειρίδα πρέπει να έχει το κατάλληλο μέγεθος για την περίμετρο του βραχίονα.

Μια ακατάλληλη περιχειρίδα μπορεί να επηρεάσει σημαντικά την ακρίβεια της μέτρησης, ακόμη και όταν το ίδιο το πιεσόμετρο είναι αξιόπιστο.

3. Προτιμήστε ευανάγνωστη οθόνη

Για ηλικιωμένους ή ανθρώπους με μειωμένη όραση, μια μεγάλη και ευανάγνωστη οθόνη μπορεί να είναι πιο σημαντική από επιπλέον «έξυπνες» λειτουργίες.

4. Ελέγξτε τη συσκευή με επαγγελματία υγείας

Αφού αγοράσετε ένα πιεσόμετρο, είναι καλή πρακτική να το πάρετε σε ένα ραντεβού με επαγγελματία υγείας και να συγκρίνετε τις μετρήσεις του με εκείνες της συσκευής που χρησιμοποιείται στο ιατρείο. Η Mayo Clinic προτείνει επίσης περιοδικό έλεγχο της ακρίβειας της συσκευής.

Πώς γίνεται σωστά η μέτρηση της πίεσης στο σπίτι;

Ακόμη και το καλύτερο πιεσόμετρο μπορεί να δώσει λανθασμένη ένδειξη αν χρησιμοποιηθεί με λάθος τρόπο.

Πριν από τη μέτρηση:

• Καθίστε ήρεμα για περίπου 5 λεπτά.
• Κρατήστε την πλάτη υποστηριζόμενη.
• Ακουμπήστε τα πόδια στο πάτωμα χωρίς να τα σταυρώνετε.
• Μην μιλάτε κατά τη διάρκεια της μέτρησης.
• Τοποθετήστε την περιχειρίδα σε γυμνό δέρμα.
• Κρατήστε το χέρι υποστηριζόμενο περίπου στο ύψος της καρδιάς.
• Κάντε δεύτερη μέτρηση μετά από 1–3 λεπτά και, όταν χρειάζεται, καταγράψτε τις τιμές.

Στην περίπτωση πιεσόμετρου καρπού, η σωστή τοποθέτηση και ιδιαίτερα το ύψος του καρπού σε σχέση με την καρδιά είναι ακόμη πιο σημαντικά.

Τελικά, ποιο πιεσόμετρο να αγοράσω;

Αν δεν υπάρχει κάποιος ιδιαίτερος περιορισμός, θα προτιμούσαμε ένα αξιόπιστο και κλινικά επικυρωμένο πιεσόμετρο βραχίονα με περιχειρίδα κατάλληλου μεγέθους.

Το πιεσόμετρο καρπού δεν είναι απαραίτητα κακό ή ανακριβές. Είναι όμως περισσότερο ευαίσθητο στη σωστή τοποθέτηση και στη θέση του χεριού κατά τη μέτρηση. Γι’ αυτό και δεν αποτελεί συνήθως την πρώτη επιλογή.

Με απλά λόγια:

Πιεσόμετρο βραχίονα → η καλύτερη επιλογή για τους περισσότερους.

Πιεσόμετρο καρπού → πρακτική εναλλακτική σε συγκεκριμένες περιπτώσεις, με προσεκτική χρήση.

Πέρα από τον τύπο της συσκευής, αυτό που έχει μεγαλύτερη σημασία είναι να επιλέξετε ένα επικυρωμένο πιεσόμετρο, με σωστό μέγεθος περιχειρίδας, και να μάθετε να το χρησιμοποιείτε σωστά.

Αν θέλετε να βρείτε το κατάλληλο πιεσόμετρο για εσάς ή για κάποιον ηλικιωμένο άνθρωπο, στην Orthomedicare μπορείτε να δείτε διαθέσιμες επιλογές για κατ’ οίκον παρακολούθηση της αρτηριακής πίεσης και να επιλέξετε τη συσκευή που ταιριάζει καλύτερα στις ανάγκες σας.

Βασίλης Καραγιάννης

Φυσικοθεραπευτής M.Sc.